Thứ Bảy, 12 tháng 12, 2015

Các biến chứng và hậu quả của bệnh gút




Khi bị mắc bệnh gout mà điều trị không đúng hoặc không được điều trị bệnh để lại những biến chứng, có thể dẫn đến những hậu quả nặng nề, thậm chí tử vong. Có 4 loại biến chứng của gút. Loại biến chứng thứ nhất liên quan đến tổn thương xương khớp. Đó là tình trạng hủy hoại khớp, đầu xương, làm bệnh nhân tàn phế. Các hạt tôphi bị loét vỡ, khiến vi khuẩn xâm nhập vào trong khớp gây viêm khớp nhiễm khuẩn, nhiễm khuẩn huyết. Các biến chứng thứ hai liên quan tổn thương thận như sỏi thận, thận ứ nước ứ mủ, suy thận, tăng huyết áp, tai biến mạch máu não, nhồi máu cơ tim... Loại biến chứng thứ ba liên quan đến chẩn đoán nhầm. Bệnh thường chẩn đoán nhầm với viêm khớp nhiễm khuẩn và được điều trị bằng rất nhiều loại kháng sinh khác nhau, và có nguy cơ bị dị ứng thuốc kháng sinh, thậm chí có thể gây tử vong. Một trong những chẩn đoán nhầm khác là viêm khớp dạng thấp. Từ đó dẫn đến điều trị tràn lan bằng các thuốc chống viêm không steroid, prednisolon, dexamethason, với hậu quả là biến chứng lao, loãng xương, gãy xương, đái tháo đường, tăng huyết áp. Các biến chứng thứ tư liên quan đến tai biến do dùng thuốc. Ngay cả khi chẩn đoán đúng, việc điều trị gút cũng có thể gây nên tai biến. Các thuốc chống viêm không steroid có thể gây tổn thương nhiều cơ quan như máu, thận, tiêu hóa, dị ứng.

Các khó khăn khi điều trị bệnh gút


Có 3 khó khăn chính khi điều trị bệnh gút. Đầu tiên là tác dụng phụ của một số thuốc chữa bệnh gút như colchicin có thể gây tiêu chảy, allopurinol có thể gây dị ứng, các thuốc tăng thải acid uric có thể gây sỏi thận. Thứ hai là cơ địa dị ứng thuốc của bệnh nhân. Có bệnh nhân gút bị dị ứng với nhiều thuốc chữa gút như colchicin và allopurinol. Một số trường hợp xảy ra sốc phản vệ, có thể dẫn đến tử vong nếu không cấp cứu kịp thời. Thứ ba là sự thiếu tuân thủ điều trị của người bệnh. Bệnh nhân gút thường chỉ dùng thuốc trong đợt cấp rồi bỏ thuốc, dẫn đến bệnh vẫn tiến triển nặng dần. Một số bệnh nhân lạm dụng thuốc corticoid dẫn đến tác dụng phụ đáng tiếc như xuất huyết tiêu hóa, tăng huyết áp, tai biến mạch máu não. Nhiều bệnh nhân vẫn tiếp tục ăn nhậu quá mức và sinh hoạt không điều độ, do vậy bệnh vẫn có nguy cơ tái phát. Nói chung những người mắc bệnh gút rất hay bị dị ứng thuốc, do đó cần thận trọng khi sử dụng bất kỳ loại thuốc gì, kể cả thuốc đông y và tây y. Tốt nhất là nên tham khảo ý kiến của các bác sĩ chuyên khoa.

Các nguyên tắc điều trị bệnh gút


Bệnh nhân gút phải xác định tư tưởng điều trị lâu dài, tránh bỏ thuốc khi bệnh thuyên giảm. Khi đó mới có thể giữ bệnh khỏi tái phát trong thời gian dài. Bệnh nhân gút cần tích cực hợp tác với bác sĩ trong việc điều trị, ngăn ngừa biến chứng bệnh bằng chế độ ăn uống, sinh hoạt và thuốc men. Các thuốc thường dùng điều trị bệnh gút là colchincin, allopurinol (zyloric), benemid, các thuốc chống viêm không steroid. Để điều trị có hiệu quả cần thường xuyên kiểm tra acid uric máu và niệu, chức năng thận. Ngoài ra bệnh nhân cũng cần được chẩn đoán và điều trị các bệnh kèm theo như rối loạn chuyển hóa lipid, đái tháo đường, tăng huyết áp...

Gút - Bệnh của “đấng mày râu”?


Bệnh gút trong dân gian còn gọi là bệnh thống phong. Trước đây người ta xem bệnh gút là bệnh của nhà giàu, bởi lẽ nó liên quan đến các loại thức ăn ngon. Bệnh gút là bệnh phổ biến ở các nước phát triển và ở Việt Nam bệnh cũng đang có xu hướng gia tăng. Nhiều tác giả trong và ngoài nước đã tổng kết thấy tỷ lệ mắc bệnh gút ở các “đấng mày râu” thường cao hơn rất nhiều tỷ lệ gặp ở các quý bà. Vậy nguyên nhân của bệnh gút là gì, bệnh gút có di truyền không và phương pháp đề phòng như thế nào cho có hiệu quả?

Nguyên nhân của bệnh gút là gì?




Thực chất bệnh gút là bệnh về khớp. Đây là bệnh viêm khớp mạn tính do sự rối loạn chuyển hóa purin trong máu của một số cơ thể nào đó. Acid uric là một sản phẩm được tạo ra do quá trình chuyển hóa protein của cơ thể. Acid uric dạng muối urat lắng đọng ngày một nhiều thì triệu chứng của bệnh gút càng điển hình. Dạng muối urat thường lắng đọng tại các mô mềm bao quanh các khớp và các màng hoạt dịch của bao khớp, từ đây chúng sẽ tác động dần dần và làm viêm các tổ chức đó. Tuy vậy, nhiều tác giả cho biết rằng một người nào đó bị tăng acid uric máu thì chưa chắc đã là mắc bệnh gút bởi vì ngoài bệnh gút còn có một số bệnh cũng có thể làm tăng acid uric máu, ngược lại có một số người mới ở giai đoạn đầu xuất hiện các triệu chứng lâm sàng biểu hiện của bệnh gút nhưng thời điểm lúc đó chưa thấy tăng acid uric máu, vì vậy các tác giả khuyến cáo rằng mỗi khi có tăng acid uric máu mà chưa có triệu chứng lâm sàng của bệnh gút hoặc khi có triệu chứng lâm sàng của bệnh gút nhưng chưa thấy tăng acid uric máu thì nên xét nghiệm máu nhiều lần và kèm theo làm các xét nghiệm khác có liên quan theo chỉ định của bác sĩ để có cơ sở chẩn đoán đúng bệnh.

Những đối tượng nào có thể mắc bệnh gút?


Người ta nói bệnh gút là bệnh của “quý ông” không phải là không có lý của nó. Theo thống kê thì thấy có trên 95% người mắc bệnh gút là nam giới và ở độ tuổi hay gặp là tuổi trung niên, khỏe mạnh, mập mạp (từ 30-40 tuổi), trong số đó thấy có một tỷ lệ nhất định bố, mẹ cũng bị bệnh gút. Ở nữ giới tỷ lệ mắc bệnh gút rất thấp khoảng 5% và thường gặp ở lứa tuổi đã cao (trên 60 tuổi).

Người ta cũng thấy có một số yếu tố liên quan đến bệnh gút như thừa cân (thống kê thấy tỷ lệ người mắc bệnh gút tăng ở người béo phì, bởi vì người béo phì (thừa cân) khả năng đào thải acid uric giảm trong khi đó khả năng tổng hợp acid uric máu lại tăng lên), ăn nhiều chất đạm, đặc biệt là các phủ tạng động vật hoặc có thể gặp ở những người xơ vữa động mạch, rối loạn chuyển hóa lipit máu (tăng cholesterol, triglycerit), tiểu đường, bệnh mạch vành. Người ta cũng thấy ở những người hay ăn các thức ăn chế biến sẵn, uống nhiều đồ uống có cồn hoặc dùng thường xuyên các thuốc lợi tiểu... cũng có nguy cơ mắc bệnh gút.

Khi bị bệnh gút thường có những triệu chứng gì?


Bệnh gút thường có 2 thể: cấp tính và mạn tính.

Thể cấp tính: Đau khớp dữ dội, rát bỏng là một triệu chứng đặc trưng. Triệu chứng này thường xuất hiện vào lúc nửa đêm về sáng, nhất là sau các bữa ăn có nhiều đạm, uống bia rượu. Tại các khớp đau có hiện tượng viêm rõ: sưng, nóng, đỏ. Một đặc điểm trong viêm khớp của bệnh gút là các khớp đau không đối xứng. Các khớp đau thường hay gặp trong bệnh gút là khớp cổ chân, khớp ngón chân, khớp gối và đặc biệt là khớp ngón chân cái. Khớp đau kèm theo nóng rát rất khó chịu. Trong bệnh gút, nhất là bệnh gút cấp tính, acid uric máu thường tăng cao (bình thường acid uric máu, ở nam giới từ 180-420m mol/l và nữ giới là từ 150-360m mol).

Thể mạn tính: Thường đau một số khớp xương nhưng không phải đau thường xuyên mà đau tái đi tái lại nhiều lần. Mỗi lần lên cơn đau có khi không điều trị gì cũng tự khỏi. Các khớp bị đau thường có xuất hiện các hạt cứng ở xung quanh khớp gọi là hạt tophy. Chính các hạt này càng nhiều thì khớp càng bị biến dạng và khi người khác hoặc tự bản thân mình nhìn cũng thấy khớp to ra. Chụp Xquang thấy hiện tượng cản quang rất điển hình. Bản chất của các hạt tophy là tinh thể urat. Khi xuất hiện các hạt tophy là có khả năng làm biến dạng các khớp do đó dần dần sẽ làm hạn chế vận động của khớp.

Mắc bệnh gút để lại những hậu quả gì?


Hậu quả trước mắt là có những cơn đau dữ dội, rát bỏng ở một số khớp trong các đợt cấp tính.
Hậu quả lâu dài: Nếu các đợt đau khớp cấp tính mà không được điều trị chu tất thì bệnh rất dễ tái phát và kéo dài, càng ngày hiện tượng viêm nhiều khớp sẽ tăng lên, đồng thời hiện tượng sự lắng đọng hạt tophy cũng gia tăng làm biến dạng các khớp, cứng khớp, đưa đến hậu quả xấu là hạn chế vận động, đi lại khó khăn. Nặng hơn nữa là gây tàn phế. Người ta còn thấy sự lắng đọng muối urat còn xảy ra ở thận gây sỏi thận và rất có thể làm ảnh hưởng đến chức năng của thận. Từ sỏi thận có thể gây nên sỏi niệu quản, bàng quang làm ứ đọng nước tiểu gây giãn đài, bể thận, niệu quản.

Bệnh gút có thể chữa khỏi hẳn không?


Hiện tại việc điều trị nguyên nhân gây bệnh gút còn gặp khó khăn. Nhưng có nhiều loại thuốc để điều trị triệu chứng của bệnh gút rất nhanh chóng và có hiệu quả. Điều quan trọng là phải biết chẩn đoán đúng và sớm để bệnh gút được điều trị càng sớm càng tốt, đặc biệt là giai đoạn cấp tính. Điều trị bệnh gút người ta dựa vào 2 giai đoạn: cấp tính và mạn tính. Đồng thời dùng các loại thuốc có khả năng làm tăng đào thải acid uric trong máu. Song song với việc dùng thuốc rất cần kết hợp ăn kiêng và tăng lượng nước uống theo chỉ dẫn của bác sĩ điều trị.

Làm thế nào để phòng bệnh gút hiệu quả?


Bệnh gút là bệnh do rối loạn chuyển hóa purin làm tăng lượng acid uric trong máu, đây là bệnh nguyên phát. Để đề phòng bệnh gút xuất hiện nên tuân thủ ăn uống kiêng những loại thực phẩm, nước uống (như đã nói ở phần trên) có khả năng làm tăng nhanh lượng acid uric máu. Hằng ngày nên uống tăng lượng nước khoáng kiềm kèm theo nên ăn thêm các loại quả, canh, rau...

Thuốc trị bệnh gút và những vấn đề cần lưu ý


10 năm trở lại đây, khi nền kinh tế Việt Nam bắt đầu phát triển, bệnh Goutte (gút) đã trở nên rất phổ biến, ở cả thành thị và nông thôn, vươn lên đứng hàng thứ 4 trong số 15 bệnh khớp nội trú thường gặp nhất. Nếu không được điều trị hoặc điều trị không đúng có thể dẫn đến các biến chứng nguy hiểm.

Các biến chứng do bệnh gút gây ra: liên quan đến tổn thương xương khớp (hủy hoại khớp, đầu xương, làm bệnh nhân tàn phế. Các hạt tophi bị loét vỡ, khiến vi khuẩn xâm nhập vào trong khớp gây viêm khớp nhiễm khuẩn, nhiễm trùng huyết), liên quan tổn thương thận (sỏi thận, thận ứ nước, ứ mủ, suy thận, tăng huyết áp, tai biến mạch máu não, nhồi máu cơ tim...), liên quan đến chẩn đoán nhầm (bệnh thường chẩn đoán nhầm với viêm khớp nhiễm khuẩn, và được điều trị bằng rất nhiều các loại kháng sinh khác nhau, và có nguy cơ dị ứng thuốc kháng sinh, thậm chí có thể gây tử vong. Một trong những chẩn đoán nhầm khác là viêm khớp dạng thấp. Từ đó dẫn đến điều trị tràn lan bằng các thuốc chống viêm không steroid, prednisolon, dexamethason, với hậu quả là biến chứng lao, loãng xương, gãy xương, đái tháo đường, tăng huyết áp) và liên quan đến tai biến do dùng thuốc (ngay cả khi chẩn đoán đúng việc điều trị gút cũng có thể gây nên tai biến. Các thuốc chống viêm không steroid có thể gây tổn thương nhiều cơ quan như máu, thận, tiêu hóa, dị ứng).

Những khó khăn trong điều trị bệnh gút


Có 3 khó khăn chính khi điều trị bệnh gút. Đầu tiên là tác dụng phụ của một số thuốc chữa bệnh gút như colchicin có thể gây tiêu chảy, allopurinol gây dị ứng, các thuốc tăng thải acid uric có thể gây sỏi thận. Thứ hai là cơ địa dị ứng thuốc của bệnh nhân. Có bệnh nhân gút bị dị ứng với nhiều thuốc chữa gút như colchicin và allopurinol. Một số trường hợp xảy ra sốc phản vệ, có thể dẫn đến tử vong nếu không cấp cứu kịp thời. Thứ ba là do sự thiếu tuân thủ điều trị của người bệnh. Bệnh nhân gút thường chỉ dùng thuốc trong đợt cấp rồi bỏ thuốc, dẫn đến bệnh vẫn tiến triển nặng dần. Một số bệnh nhân lạm dụng thuốc corticoid dẫn đến tác dụng phụ đáng tiếc như xuất huyết tiêu hóa, tăng huyết áp, tai biến mạch máu não. Nhiều bệnh nhân vẫn tiếp tục ăn nhậu quá mức, và sinh hoạt không điều độ, do vậy bệnh vẫn có nguy cơ tái phát. Nói chung những người mắc bệnh gút rất hay bị dị ứng thuốc, do đó cần thận trọng khi sử dụng bất kỳ loại thuốc gì, kể cả thuốc Đông y và Tây y. Tốt nhất là nên tham khảo ý kiến của các bác sĩ chuyên khoa.

Các nguyên tắc điều trị bệnh gút


Bệnh nhân gút phải xác định tư tưởng điều trị lâu dài, tránh bỏ thuốc khi bệnh thuyên giảm. Khi đó mới có thể giữ bệnh khỏi tái phát trong thời gian dài. Bệnh nhân gút cần tích cực hợp tác với bác sĩ trong việc điều trị, ngăn ngừa biến chứng bệnh bằng chế độ ăn uống, sinh hoạt và thuốc men. Các thuốc thường dùng điều trị bệnh gút là colchicin, allopurinol (zyloric), benémid, các thuốc chống viêm không stéroid...

Để điều trị có hiệu quả cần thường xuyên kiểm tra acid uric máu và niệu, chức năng thận. Ngoài ra, bệnh nhân cũng cần được chẩn đoán và điều trị các bệnh kèm theo như rối loạn chuyển hóa lipid, đái tháo đường, tăng huyết áp...



NHÀ THUỐC ĐÔNG Y GIA TRUYỀN

LƯƠNG Y: NGUYỄN THỊ HƯỜNG

Hotline: 0902 184 389 | 0974 405 536 | 0936 008 703

Huyện Mỹ Đức - Thành phố Hà Nội

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét